เครื่องสักการะล้านนา

เครื่องสักการะล้านนา

หมากเป็นพืชที่เกี่ยวกับวัฒนธรรมประเพณีบ้าน ความเป็นอยู่ของคนล้านนา
ในอดีตคนล้านนานิยมกินหมากตั้งแต่เจ้านายถึงชาวบ้านธรรมดา
มักมีเชี่ยนหมากไว้รับแขกผู้มาเยี่ยมเยือน ปีใดเกิดภาวะแห้งแล้ง มีผลกระทบเศรษฐกิจ
สภาวการณ์เช่นนี้ เรียกว่า ข้าวยากหมากแพง ปัจจุบันคนนิยมกินหมากน้อยลง
ความสำคัญของวัฒนธรรมปัจจุบันหมากเปลี่ยนเข้าไปในแง่อุตสาหกรรมหลายชนิด
มีการส่งออกจำหน่ายต่างประเทศคิดเป็นมูลค่าหลายร้อยล้านบาท

หมากจึงเป็นพืชเศรษฐกิจที่น่าสนใจ ปลูกง่ายการดูแลรักษาไม่ยุ่งยาก โรคแมลงรบกวนน้อย
ลงทุนไม่สูง ทำรายได้สม่ำเสมอเป็นเวลานานนับสิบปี
โดยแนะนำให้ปลูกในลักษณะผสมผสานกับพืชเศรษฐกิจอื่นเพื่อเสริมรายได้

ความสัมพันธ์ของหมากกับเครื่องสักการะล้านนา
เครื่องสักการะล้านนา ชาวบ้านถือว่าเป็นของสูง
โดยจะใช้ความพยายามในการประดิษฐ์เป็นอย่างมาก
งานส่วนใหญ่จะอาศัยศรัทธาเป็นสิ่งสำคัญที่สุด ความเคารพในสิ่งที่ตนเองนับถืออย่างแรงกล้า
เป็นสิ่งที่ผลักดันให้เกิดงานศิลปกรรมที่เกี่ยวกับเครื่องสักการะขึ้นมา

เครื่องสักการะล้านนาใช้บูชาเบื้องสูง มีพระพุทธศาสนา ครูอาจารย์ ผู้มีพระคุณ
ใช้ประกอบพิธีกรรมต่าง ๆ มากมาย เช่น ครัวทาน หมากสุ่ม หมากเบ็ง ต้นผึ้ง ต้นดอก ฯลฯ

หมากสุ่ม หมากเบ็ง ต้นผึ้ง ใช้สำหรับประกอบพิธีกรรมทางศาสนาและวิถีชีวิตเกี่ยวกับความเป็นอยู่ของชาวบ้าน
มีการทำมาตั้งแต่สมัยโบราณมาแล้ว ใช้สำหรับการดำหัวเจ้านายฝ่ายเหนือ
พิธีกรรมทางพระพุทธศาสนา ใช้หมากสุ่ม หมากเบ็ง ต้นผึ้ง ในงานอุปสมบท (เป็กตุ๊)
บวชเณร (ปอยน้อย) ใช้เป็นเครื่องสักการบูชาระลึกถึงความดีของบิดามารดา ครูอาจารย์
ส่วนงานศพมีต้นผึ้ง กับ หมากเบ็ง หมากสุ่มไม่นิยมทำ

อ้างอิง สุวรรณศรี สันคอกช้าง / เครื่องสักการะล้านนา